Tây Tạng là gì? Những điều CƠ BẢN cần biết về khu tự trị này

Tây Tạng là gì? Những điều CƠ BẢN cần biết về khu tự trị này

Điểm đến Tây Tạng, một hướng dẫn những thông tin cần biết đến “Vùng đất của tuyết“, còn được gọi là “Nóc nhà của thế giới“. Tây Tạng nằm ở phía bắc của dãy Himalaya, phía bắc giáp Ấn Độ, Nepal, Bhutan và Myanmar (Miến Điện) trên vùng đất cằn cỗi của Cao nguyên Tây Tạng, khu vực cao nhất thế giới với độ cao trung bình hơn 4.000 m so với mực nước biển.

Kể từ “Giải phóng hòa bình cho Tây Tạng” của Trung Quốc vào năm 1949-50, khu vực này trên thực tế là một khu vực hành chính của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, được gọi là Khu tự trị Xizang (Khu tự trị Tây Tạng).

Khu tự trị có diện tích 1.228.400 km², diện tích này lớn hơn 3,7 lần diện tích Việt Nam (331.690 km²).

Bộ phận có mật độ dân số thấp nhất của CHND Trung Hoa có dân số ước tính khoảng 3,2 triệu người, đã tính đến Dự án Chiến lược Quốc gia Phát triển Khu vực phía Tây của Trung Quốc, được đưa ra trong những năm 1980, khuyến khích sự di cư của người Hán từ các vùng khác của Trung Quốc vào Tây Tạng.

Cùng chúng tôi khám phá Tây Tạng là gì? Tìm hiểu tất cả về vùng đất thú vị này!

Tu viện Dzongsar Tây Tạng
Tu viện Dzongsar Tây Tạng

Tổng quan Tây Tạng

Tây Tạng bao gồm ba tỉnh Amdo (nay được Trung Quốc chia tách thành các tỉnh Thanh Hải, Cam Túc & Tứ Xuyên), Kham (phần lớn hợp nhất vào các tỉnh Tứ Xuyên, Vân Nam và Thanh Hải của Trung Quốc) và U-Tsang (trong đó, cùng với phía tây Kham, ngày nay được Trung Quốc gọi là Khu tự trị Tây Tạng).

Khu tự trị Tây Tạng (TAR) bao gồm chưa đến một nửa diện tích lịch sử của Tây Tạng và được Trung Quốc tạo ra vào năm 1965 vì lý do hành chính. Điều quan trọng cần lưu ý là khi các quan chức và ấn phẩm Trung Quốc sử dụng thuật ngữ “Tây Tạng”, chúng chỉ có nghĩa là TAR.

Người Tây Tạng sử dụng thuật ngữ Tây Tạng để chỉ ba tỉnh được mô tả ở trên, tức là khu vực theo truyền thống được gọi là Tây Tạng trước cuộc xâm lược 1949-50.

Người bản địa Tây Tạng
Người bản địa Tây Tạng

Tên gọi

  • Tên chính thức: Xizang Zizhiqu
  • Tên viết tắt: Xizang (Tây Tạng)
  • Tên quốc tế đầy đủ: Tibet Autonomous Region – TAR (Khu tự trị Tây Tạng)
  • Tên ngắn quốc tế: Tibet
  • Ý nghĩa: tên gọi Tây Tạng có nguồn gốc từ tiếng Phạn Trivistapa có nghĩa là “thiên đường.” Người Tây Tạng gọi quê hương của họ là Bod.
  • Mã quốc gia ISO được đề xuất : ti

Đơn vị hành chính

  • Thủ đô: Lhasa (cao hơn mực nước biển 350 m)
  • Các thành phố khác: Shigatse, Gyangtse, Qamdo, Jyekundo, Dartsedo, Golmud, Lhatse, Maqin, Pelbar, Sakya, Tingri.

Chính phủ

Nhà nước do Đảng cộng sản Trung Quốc lãnh đạo (Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa). Khu tự trị Tây Tạng được thành lập vào ngày 9 tháng 9 năm 1965.

Địa lý

Vị trí: Châu Á, phía bắc Ấn Độ, nằm trên cao nguyên Tây Tạng, khu vực cao nhất thế giới.

Diện tích

  • TAR (Khu tự trị Tây Tạng ngày nay được Trung Quốc phân chia): 1,2m km vuông (471 700 dặm vuông).
  • Bod (Tây Tạng trước khi Trung Quốc phân cách): 2,5 triệu km vuông, xấp xỉ diện tích của Tây Âu.

Địa hình: 70% Đồng cỏ; từ cao nguyên đến rừng nhiệt đới

Khí hậu: Nhiệt độ trung bình 28 độ C (mùa hè) – 15 độ C (mùa đông), cực kỳ khô ráo trừ mùa mưa (tháng 7-8).

Dân số

  • Dân số: 3,2 triệu
  • Dân tộc: Chủ yếu là dân tộc Tạng; Menba, Lhoba, Mongols, Hui và ngày càng nhiều người Hán.
  • Tôn giáo: Phật giáo Tây Tạng, Thuyết động vật
  • Ngôn ngữ: Tây Tạng, Trung Quốc
  • Văn học: Tác giả chưa tìm hiểu rõ

Tài nguyên thiên nhiên: Rừng, động vật hoang dã, tài nguyên khoáng sản, uranium (trữ lượng uranium lớn nhất thế giới), năng lượng thủy, địa nhiệt.

Nông nghiệp: Gia súc và sản phẩm chăn nuôi.

Các ngành: Khai thác, kéo sợi len, thảm, lâm nghiệp, chế biến thực phẩm, in ấn, vật liệu xây dựng và máy móc, du lịch.

Tiền tệ: Nhân dân tệ của Trung Quốc (CNY)

Ẩm thực Tây Tạng: https://khamphataytang.com/mon-an-tay-tang/

(Nguồn: Sự kiện và số liệu về Tây Tạng của Trung Quốc và những người khác)

Bản đồ của Tây Tạng

Bạn có thể tìm kiếm: Bản đồ chính trị của các cơ quan hành chính của Trung Quốc. Khi muốn thật sự tìm hiểu về địa lý Tây Tạng ngày nay (Chúng tôi xin phép không dùng hình ảnh này vì tính chất nhạy cảm chính trị, bản đồ hành chính này có nhiều khu vực tranh chấp khác của Trung Quốc tự nhận là của mình).

Bản đồ Tây Tạng và các khu vực xung quanh
Bản đồ Tây Tạng và các khu vực xung quanh

Xem chi tiết hơn: Tây Tạng ở đâu.

Văn hóa Phật giáo đặc sắc ở Tây Tạng

Văn hóa của Tây Tạng cũng đặc biệt như những ngọn núi cao và những hồ thiêng. Điều kiện địa lý và khí hậu đã giúp hình thành nên nền văn hóa đặc sắc của vùng cao nguyên Tây Tạng và chịu ảnh hưởng không nhỏ từ các nước láng giềng Ấn Độ và Nepal.

Vị sư thực hành tuyến đường Kora Tây Tạng linh thiêng
Vị sư thực hành tuyến đường Kora Tây Tạng linh thiêng

Sự xa xôi của cao nguyên, nằm sừng sững ở phía bên kia dãy Himalaya, cũng là một lý do tạo nên nền văn hóa độc đáo của khu vực. Tây Tạng bảo tồn các nền văn hóa địa phương riêng biệt của người Tây Tạng cổ đại, và phát triển một nền văn hóa có thể tồn tại ở một trong những môi trường khắc nghiệt nhất hành tinh.

Mạn Đà La Tây Tạng
Mạn Đà La Tây Tạng

Phật giáo Tây Tạng cũng là một phần chính của văn hóa Tây Tạng, và cuộc sống hàng ngày của người dân Tây Tạng bị ảnh hưởng rất nhiều bởi tín ngưỡng sùng đạo của họ. Kể từ khi du nhập vào thế kỷ thứ 7, Phật giáo đã có ảnh hưởng sâu sắc nhất đến văn hóa Tây Tạng của tất cả mọi người.

Khám phá thêm những chủ đề: Văn hoá Tây Tạng.

Núi và Hồ ở Tây Tạng

Tây Tạng là vùng đất có nhiều núi cao và những hồ nước khổng lồ, tất cả đều có ý nghĩa tôn giáo hoặc linh thiêng trong tôn giáo và văn hóa Tây Tạng. Trong số các hồ, linh thiêng nhất là Tam Thánh Hồ của Tây Tạng: Hồ Manasarovar, Hồ Yamdrok và Hồ Namtso. Ba hồ này là địa điểm hành hương đông đúc trên cao nguyên.

Hồ Nam Tso Tây Tạng
Hồ Nam Tso Tây Tạng

Hồ Namtso được gọi là “Hồ Thiên Đường” ở Tây Tạng, và có liên hệ với đạo sư Liên Hoa Sinh, người đã ở tại các hang động thiền định gần đó.

Hồ Yamdrok được mệnh danh là trái tim của Tây Tạng và là mạch máu của cao nguyên, được cho là một trong những hồ linh thiêng nhất trên thế giới.

Hồ Manasarovar thường được coi là hồ linh thiêng nhất trong số ba hồ linh thiêng này. Được tôn sùng trong cả Ấn Độ giáo và Phật giáo, nơi đây được cho là nơi Maya Devi đã thai nghén Siddhartha Gautama, người sau này trở thành Phật Thích Ca.

Núi cũng là một phần quan trọng của Phật giáo Tây Tạng, và người ta tin rằng các vị thần cư ngụ trên đỉnh của những đỉnh núi khổng lồ này. Trên biên giới với Nepal là đỉnh Everest, ngọn núi cao nhất thế giới. Ở phía bắc, ở tỉnh Ngari, có ngọn núi Kailash hình kim tự tháp, được mệnh danh là ngọn núi linh thiêng nhất trên trái đất. Được cho là đại diện trên trái đất của Núi Meru (Nằm trong vũ trụ) – Núi Kailash chưa bao giờ được leo lên do địa vị được tôn kính trong 4 tôn giáo riêng biệt.

Trekking núi Kailash Tây Tạng
Trekking núi Kailash Tây Tạng

Bốn mùa khác nhau và địa hình độc đáo ở Tây Tạng

Thời tiết ở Tây Tạng không bao giờ giống nhau, và các mùa khác nhau mang đến những bộ mặt khác nhau của vùng đất này, do đó khiến nó trở thành một địa điểm lý tưởng cho một kỳ nghỉ, bất kể bạn yêu thích nhiệt độ ôn hòa và ánh nắng bất tận hay tuyết rơi và khung cảnh cô lập mờ ảo.

Khám phá Tây Tạng vào mùa đông
Khám phá Tây Tạng vào mùa đông

Phong cảnh núi cao tuyệt đẹp của Tây Tạng quyến rũ trí tưởng tượng của mọi người. Các loài thực vật và động vật tìm thấy ngôi nhà trong vương quốc hạnh phúc của chúng, nơi Mẹ thiên nhiên viết lại định nghĩa của mình về vẻ đẹp với hòa bình vĩnh cửu và vinh quang miền núi. Tuy nhiên, việc sống trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt ở Tây Tạng cũng không được coi thường.

Hồ Draksum Tso Tây Tạng (Pagsum Lake)
Hồ Draksum Tso Tây Tạng (Pagsum Lake)

Một số mùa là tốt nhất để đi du lịch, thường là giữa tháng 4 và tháng 10, trong khi những mùa khác, đặc biệt là vào mùa đông, khách du lịch có thể trải nghiệm bầu không khí Phật giáo mãnh liệt nhất. Vì mùa đông là thời điểm trái mùa của chuyến du lịch Tây Tạng, bạn không chỉ được tận hưởng khách sạn rẻ hơn, giá vé hấp dẫn mà còn có vé máy bay lý tưởng và nhiều sự kiện khuyến mãi du lịch, cộng với các lễ hội tôn giáo và văn hóa đa dạng.

Xem thêm chi tiết: Nên du lịch Tây Tạng vào thời điểm nào?

Lễ hội tôn giáo đầy màu sắc của Tây Tạng

Các lễ hội ở Tây Tạng không chỉ là một lễ kỷ niệm đầy màu sắc của người Tây Tạng; chúng cũng là một nghi lễ tôn giáo quan trọng có ý nghĩa và quy chiếu trong Phật giáo Tây Tạng. Người Tây Tạng yêu thích các lễ hội, và bất cứ khi nào có lễ hội, họ sẽ đi nhiều dặm để tham dự và cầu nguyện cũng như vui chơi.

Trình diễn vũ điệu thần thánh trước công chúng
Trình diễn vũ điệu thần thánh trước công chúng

Một số lễ hội tuyệt vời nhất diễn ra ở Tây Tạng, chẳng hạn như Lễ hội Saga Dawa nổi tiếng, được tổ chức hàng năm để kỷ niệm ngày sinh, cái chết và sự giác ngộ của Đức Phật, hoặc Lễ hội Shoton thế tục, được cho là đã bắt đầu hàng trăm năm trước để tôn vinh của các nhà sư đã dành 100 ngày thiền định và ăn chay để tránh giết hại dù là sinh vật nhỏ nhất.

Điệu nhảy Cham với mặt nạ xương
Điệu nhảy Cham với mặt nạ xương

Tuy nhiên, có lẽ lễ hội phổ biến nhất và lớn nhất ở Tây Tạng là Tết Tây Tạng, được địa phương gọi là Losar. Nó tương tự như Tết Nguyên Đán, và luôn được tổ chức vào ngày đầu tiên của năm mới theo lịch Tây Tạng. Losar là lễ kỷ niệm những khởi đầu mới và những khởi đầu mới, cầu nguyện cho một năm sung túc và thịnh vượng, và ở bên gia đình vào những ngày quan trọng nhất trong năm.

Lhasa – Thành phố của ánh sáng mặt trời

Lhasa được mệnh danh là “Thành phố của ánh sáng mặt trời” vì số lượng ngày nắng lớn trong năm. Thành phố nằm bên bờ sông Lhasa, một nhánh của sông Yarlung Tsangpo rộng lớn, sau này trở thành Brahmaputra.

Thành phố Lhasa (Trung tâm Tây Tạng)
Thành phố Lhasa (Trung tâm Tây Tạng)

Lhasa có vô số thắng cảnh và điểm tham quan, trong đó có chùa Jokhang nổi tiếng, ngôi chùa linh thiêng nhất trong Phật giáo Tây Tạng và là quê hương của Jowo Sakyamuni ngoạn mục, bức tượng vàng của Đức Phật được đưa đến Tây Tạng vào thế kỷ thứ 7.

Tuy nhiên, trong khi Jokhang nổi tiếng, địa danh mang tính biểu tượng nhất ở Tây Tạng, là Cung điện Potala xinh đẹp. Tọa lạc trên đỉnh Đồi Đỏ, cung điện màu đỏ và trắng tuyệt vời này được xây dựng vào thế kỷ 16 và là một minh chứng tuyệt vời cho kiến ​​trúc và xây dựng của Tây Tạng.

Xem thêm: Thông tin chi tiết Lhasa.

Cung điện Potala ở Lhasa Tây Tạng
Cung điện Potala ở Lhasa Tây Tạng

Nyingchi – Vùng đất đẹp ở miền Đông Tây Tạng

Còn được gọi với cái tên khác là Linzhi, Nyingchi là quận ở cực đông của Tây Tạng, cũng như là quận thấp nhất về độ cao. Điều này làm cho khí hậu trở nên ôn hòa và dễ chịu hơn, và là nơi lý tưởng để bắt đầu chuyến tham quan Tây Tạng cho những ai chưa từng đến vùng đất cao nguyên trước đây.

Là một vùng đẹp nổi bật của cao nguyên Tây Tạng, Nyingchi nổi tiếng với những thung lũng xanh tươi, sông suối vùi dập, những ngọn núi cao phủ đầy tuyết và hẻm núi lớn nhất thế giới Yarlung Tsangpo Grand Canyon, hẻm núi lớn nhất thế giới.

Người du mục Tây Tạng – Bộ tộc du mục độc nhất sống trên cao nguyên

Đã từng, từ rất lâu trước đây, tất cả người dân Tây Tạng đều là dân du mục, lang thang trên các đồng bằng và thảo nguyên của cao nguyên với đàn bò Tây Tạng và cừu của họ, tìm kiếm những vùng đất đồng cỏ tốt nhất. Những người du mục sống một cuộc sống độc nhất vô nhị, sống cả đời trên đồng cỏ của cao nguyên, ngủ trong những chiếc lều bằng lông yak, và theo một hình thức chăn nuôi độc đáo và cổ xưa, coi đất đai như một người bạn.

Những chú bò khuân vác hành lý trong chuyến Trekking núi Kailash
Những chú bò khuân vác hành lý trong chuyến Trekking núi Kailash

Những người du mục sẽ chuyển từ vùng đất chăn thả này sang vùng đất chăn thả khác, theo một mô hình riêng biệt và tôn trọng những vùng đất mà họ sống và sử dụng. Đồng thời cho phép nó phục hồi đúng cách sau khi chăn thả trước khi quay trở lại nó trong tương lai xa. Chính sự cộng sinh với đất đai này đã giúp chúng có thể tồn tại ở một trong những môi trường khắc nghiệt nhất thế giới.

Ngày nay, có ít người du mục hơn ở Tây Tạng, nhưng những người ở lại vẫn tuân theo cách sống giống như tổ tiên của họ, và vẫn theo mô hình của vùng đất để chăn thả và phục hồi. Người du mục vẫn có thể được nhìn thấy ở Tây Tạng trên nhiều đồng bằng và thảo nguyên, đáng chú ý nhất là Đồng cỏ Changtang ở tỉnh Nagqu, và ở phía nam ở tỉnh Shannan, còn được gọi là Lhoka.

Là người hào phóng và hiếu khách, những người chăn gia súc tuyệt vời này có một cái nhìn lạc quan về cuộc sống, và thịnh vượng ở vùng đất có phong cảnh khắc nghiệt nhất này.


Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.